کد خبر: ۳۰۳۰
تاریخ انتشار: ۱۶ اسفند ۱۳۹۷ - ۱۳:۱۴
مصاحبه با محمدصادق سلطانی

اشاره: آنچه در ادامه می‌آید مصاحبه اختصاصی نشریه خُلُق با حجت‌الاسلام‌والمسلمین محمدصادق سلطانی است. وی در دوران جنگ، مسئولیت تبلیغات سپاه منطقه نُه شیراز را به‌عهده داشت و به‌واسطه این مسئولیت، ارتباط نزدیکی میان وی و آیت‌الله حائری ایجاد شد. تلاش‌مان بر آن بود تا در این مصاحبه به نقش آیت‌الله حائری در دفاع مقدّس پی ببریم.

خلق: به‌عنوان اولین پرسش بفرمایید چگونه با آیت‌الله حائری آشنا شدید؟

آشنایی اجمالی ما با آیت‌الله شیرازی از اوایل انقلاب بود؛ ولی آشنایی تفصیلی‌مان از سال61 و بعد از انتصاب ایشان به‌عنوان نماینده‌ امام و امام‌جمعه‌ شیراز بود.

در جنگ تحمیلی آیت‌الله حائری به یگان رزم می‌آمدند. بنده مسئول تبلیغات سپاه منطقه‌ نُه شیراز بودم و در یگان‌های رزم قرارگاه نوح و سپاه نهم قدس هم مسئولیت تبلیغاتی و انتشاراتی داشتم. ارتباط ایشان با یگان‌های رزم، خوب بود و ما هم ارتباطمان با ایشان بسیار زیاد بود و از درس اخلاق و منش و افکار و سبک زندگی ایشان در عرصه‌های مختلف نیز بهره می‌بردیم.

ایشان بار دوم یا سومی که به جبهه آمد بنده را به‌عنوان نماینده‌ خود در جبهه انتخاب کرد. و به همین جهت گاهی به اتفاق ایشان از شیراز به جبهه می‌آمدیم یا برمی‌گشتیم.

خلق: اوقات ایشان در جبهه چگونه می‌گذشت؟

بنده وقت ایشان را تنظیم می‌کردم. بخشی از وقت را برای یگان‌های استان فارس و بخشی را برای یگان‌های دیگر بین بسیجی‌ها، پاسدارها و ارتش می‌گذاشتیم؛ چون ایشان مایل بود بین یگان‌های ارتش و سپاه، الفت ایجاد کند. نقش وحدت‌بخش ایشان در یگان‌های رزم جنوب، مخصوصاً سپاه و ارتش چشمگیر بود؛ یعنی فرماندهان سپاه و ارتش ایشان را قبول داشتند. شب‌های عملیات  فرماندهان عالی‌رتبه جنگ را توجیه و تشویق و ارشاد می‌کردند و بعد از عملیات هم این نقش را به‌صورت مستقیم داشتند؛ حتی بخشی از وقت ایشان به اسرای عراقی تخصیص داده می‌شد. گاهی ایشان برای خلبان‌های اسیر عراقی، انگلیسی صحبت می‌کرد و برای فرماندهان یگان‌های رزم و ارتش بعث، عربی صحبت می‌کرد. این، روش ایشان تا پایان جنگ بود؛ یعنی ماهیانه چهار پنج روز و گاهی تا یک هفته در یک یگان رزم حضور داشتند.

خلق: استقبال رزمنده‌ها از سخنان ایشان چگونه بود؟

سخنرانی‌های ایشان به‌قدری جذاب و شیوا بود که برخی از آن‌ها پس از دو هفته برای بچه‌های جبهه به چاپ می‌رسید و برخی از مباحث در تیراژ بسیار بالایی چاپ می‌شد؛ مثلاً بحث «دعا، قوه، گریه»که آیه «وَ أَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ» را برای فرماندهان تجزیه و تحلیل کرده بودند.

برخی از آثار جبهه و جنگ ایشان موجود است. تأثیر ایشان در جبهه به‌قدری زیاد بود که وقتی ایشان به جبهه می‌آمدند بسیاری از یگان‌ها درخواست می‌کردندکه آقای حائری را به یگان آن‌ها بفرستیم.

خلق: در ایام دفاع مقدس، چه حالات روحی و معنوی از ایشان ملاحظه می‌کردید؟

ایشان یک انسان خودساخته و اهل تهجّد و سیروسلوک بودند، کم حرف میزدند. کم‌خواب بودند و تا پاسی از شب در جمع فرماندهان سخنرانی می‌کردند. گویا خستگی در وجود این مرد الهی راه نداشت. یکی‌دو ساعت به اذان صبح هم مشغول مناجات و تهجد می‌شدند. تحت‌الحنک را می‌انداختند‌ و به درگاه پروردگار تضرع و ابتهال و التجا می‌نمودند. بیشترِ استراحت ایشان در ماشین و در مسیر بود.

خلق: بعضی از افراد اشاره کرده‌اند که ایشان در میان فرماندهان، نظر کارشناسی جنگی می‌دادند اگر خاطره‌ای در این‌باره دارید، بفرمایید.

ایشان یک انسان نوآور بودند. تکه‌کلام ایشان این بود که انسان باید از بالاتر از خودش خط بگیرد، منظورش اتصال با مبدأ وحی بود؛ برای همین، خدای متعال هم به ایشان عنایت ویژه‌ای کرده بود که بعضی‌وقت‌ها کلمات و جملاتی می‌گفتند که طرف مقابل هیچ‌گونه حرفی برای گفتن نداشت و در جلساتی که با فرماندهان تشکیل می‌شد با اینکه ایشان به‌عنوان استاد اخلاق دعوت می‌شدند؛ ولی در کنار آن در مسائل نظامی و دفاعی هم اظهارنظر می‌کردند و گاهی که فرماندهان، اختلاف نظر داشتند، کلام ایشان فصل‌الخطاب بود.

خلق: به برخورد ایشان با اسرای عراقی اشاره کردید. واکنش اسرا از مشاهده این قضایا و صحبت‌های ایشان چگونه بود؟

ایشان با همان مشی آرام و منش خاص خود شروع به صحبت می‌کردند و ابتدا مقایسه‌ای بین حکومت بعث با حکومت ایران می‌کردند. سپس به مقایسه رهبر آن‌ها که یک فرد خون‌خوار مثل صدام بود با رهبری نظام جمهوری اسلامی که یک فرد عادل و مجتهد است، می‌پرداختند. قدرت تحلیل و تبیین ایشان به‌قدری اثرگذار بود که اسرا در آن جمع مجذوب رفتار ایشان می‌شدند و برخی از فرماندهان آن‌ها اذعان می‌کردند که صدام ما را به ‌زور به جبهه فرستاده ‌است و برخی از آن‌ها درخواست می‌کردند که به «احرار» بپیوندند. احرار آن‌دسته از اسرای عراقی بودند که بعداً سپاه بدر از آن‌ها شکل گرفت.

خلق: در فضای اختلاف بین نیروهای مبارز در جبهه، نوع برخورد آیت‌الله حائری چگونه بود؟

ایشان وحدت‌بخش و کلی‌نگر بودند و جزئی‌نگر نبودند و بیشتر به کلیات و نقاط اشتراک توجه می‌کردند و اصلاً به ‌سمت‌وسوی مباحث اختلافی نمی‌رفت. حتی گاهی بچه‌های یگان‌های استان فارس که دیدگاه‌ آن‌ها با ایشان همراه نبود، به ایشان بی‌مهری و بی‌ادبی هم می‌کردند؛ ولی ایشان اصلاً به روی خودش نمی‌آورد و مصداق این آیه شریفه بود که: «وَ اذا مَرّوا بِالَّلغوِ مَرّوا کِراما».

ما در مدت‌زمانی که خدمت ایشان بودیم غیر از تبسم، اخلاق ملیح، رأفت و بزرگواری از این بزرگوار ندیدیم و در بحث برخورد شخصی هیچ‌وقت خشمی در وجود ایشان مشاهده نکردیم.

خلق: از خاطرات دوران جنگ، خاطره نابی از ایشان به ذهن دارید؟

اگر ایشان می‌خواست تذکری بدهد در قالب مثال و مزاح بود و یکی از حرکت‌های بسیار جالب ایشان این بود که پایان هر سخنرانی به استناد یکی از روایات به همه حاضران می‌فرمود که بلند شوید و با هم مصاحفه کنند و می‌فرمود: در روایت داریم که اگر دو مؤمن باهم مصاحفه کنند گناهانشان ریخته می‌شود، همان‌طور که برگ درختان در فصل پاییز ریخته می‌شود.

خلق: اگر بخواهید ایشان را در یک جمله یا کلمه تعریف کنید، چه می‌گویید؟

ایشان یک انسان کاملِ خودساختة خلّاق و بصیر بود و انسانی بود که همه‌چیزش را در راه خدا ارائه می‌کرد و در مادیات و دنیا چنان بود که گویا هیچ تعلقی به این طرف نداشت. او ‌آسمانی بود.

خلق: برجسته‌ترین ویژگی ایشان را چه می‌بینید؟

ایشان فهم درستی از آیات، روایات و تاریخ اسلام داشتند و قدرت تبیین و تبلیغ ایشان زیاد بود.

خلق: اگر نکته‌ای برای تکمیل بحث دارید، بفرمایید.

امیدواریم خداوند ما را در پیروی از مسیر بزرگان دینی همچون ایشان توفیق بدهد و سبک زندگیِ انقلابی ما همراهی و تبعیّت از امام؟ره؟ و رهبری(حفظه الله) باشد.

ایشان نسبت به حضرت امام؟ره؟ به‌حقیقت، مقلّد و عاشق بود و مرید امام بود و بعد از امام هم نسبت به رهبری تبعّیت محض داشت. یادم هست برخی دنبال این بودند که دیگر ایشان در شیراز نباشد. ایشان به حضرت امام؟ره؟ نامه نوشتند و امام؟ره؟ را این‌گونه خطاب کردند: «یا أبَت إفعَل ما تؤمَر سَتَجِدُنی إن‌شاءالله مِن الصّابِرین» و امام؟ره؟ در حاشیة نامه ایشان توصیه زیبایی داشتند که خواندن آن را به خوانندگان توصیه می‌کنم.

إن‌شاءالله ما هم بتوانیم مانند ایشان در عرصه تبعیت از ولی‌فقیه، موفق باشیم و پیروزمندانه این مسیر پرفتنه را پشت‌سر بگذاریم و با بصیرت همراه با ولایت باشیم.

به‌هرحال روح ایشان در اعلی‌علّیین است. خدا ما را نسبت به ادای حقوق امثال این بزرگان موفق گرداند و امیدواریم امثال آقای حائری ما را حلال کند و آن طرف هم ما را از دعای خیرشان فراموش نکنند.

 


Bookmark and Share
ایمیل مستقیم: info@salmanpress.ir
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر: